Giełda długów wystawili mój dług na sprzedaż, co to oznacza?

Mam 34 lata, mieszkam w Łodzi i dziś przypadkiem znalazłem swoje imię i nazwisko w Google. Okazało się, że jakaś giełda długów pokazuje mój dług na sprzedaż. Widzę swoje dane, nazwę miejscowości i kwotę 12 800 zł. Mam zaległość po dawnej pożyczce, ale według mnie kwota się nie zgadza. Opóźnienie ciągnie się około 9 miesięcy.

Szczerze mówiąc spanikowałem. Najbardziej boję się tego, że zobaczy to pracodawca albo rodzina. Nie wiem też, czy taka publiczna internetowa giełda długów jest w ogóle legalna i kto może kliknąć „kup dług”. Mam wizję, że wierzytelność kupi jakiś agresywny człowiek i zacznie przychodzić do domu.

Próbowałem napisać do serwisu, ale na razie cisza. Czy można wymusić usunięcie wpisu? I jeszcze jedno: skoro dług jest wystawiony na sprzedaż, to czy ja sam mogę go taniej wykupić?

Samo hasło „dług na sprzedaż” brzmi dużo groźniej, niż wygląda w praktyce. Wierzyciel po prostu sygnalizuje, że chce sprzedać swoją wierzytelność innemu podmiotowi. Nie znaczy to, że ktoś może z automatu wejść Ci do domu albo zabrać rzeczy.

Ja też kiedyś znalazłam siebie na podobnej stronie i najbardziej bolała mnie właśnie publiczność wpisu. Zrób zrzuty ekranu, zapisz adres podstrony i wszystko załatwiaj pisemnie.

Ważne rozróżnienie: giełdy długów to nie to samo co BIK, KRD czy inne biuro informacji gospodarczej. Taki serwis może być po prostu miejscem ofert typu „sprzedam dług” albo „kupię dług”. Bank nie traktuje samego znalezienia wpisu na stronie jak automatycznego wpisu do BIK.

Paweł, pytasz też „Giełda długów co to jest?”. Najprościej: to internetowa tablica ofert dotyczących wierzytelności. Wierzyciel może wystawić informację, że interesuje go sprzedaż długu, a potencjalny nabywca może próbować go odkupić. Nie oznacza to jeszcze, że sprzedaż faktycznie nastąpiła.

Przypominam, żeby oddzielać dwie kwestie: istnienie wierzytelności oraz publikację danych o niej. To, że wierzyciel uważa roszczenie za należne, nie rozstrzyga automatycznie, jaki zakres danych może być publicznie prezentowany. Przy sporze o podstawę przetwarzania danych warto kierować żądania do wierzyciela i administratora serwisu oraz zachować dowody publikacji.

Teksty ustaw można sprawdzać w oficjalnym Internetowym Systemie Aktów Prawnych: isap.sejm.gov.pl. W sprawach ochrony danych znaczenie ma też procedura skargowa przed Prezesem UODO.

Czy publikacja moich danych na giełdzie długów jest legalna? Pytam, bo mam podobną sytuację i nie wiem, czy sam fakt istnienia zaległości daje prawo wrzucić imię, miejscowość i kwotę do internetu.

Nie da się odpowiedzieć prostym „zawsze legalne” albo „zawsze nielegalne”. Dużo zależy od podstawy prawnej, celu publikacji, zakresu pokazanych danych i tego, czy roszczenie jest bezsporne. Jeśli kwestionujesz sam dług albo jego wysokość, koniecznie napisz to w sprzeciwie wobec przetwarzania.

Gdy roszczenie jest sporne, nieistniejące albo przedawnione, a dane nadal są publicznie widoczne, tym bardziej warto formalnie zażądać usunięcia lub ograniczenia przetwarzania i rozważyć skargę do UODO.

Mnie najbardziej stresowało hasło „ktoś kupi mój dług”. Ostatecznie zrozumiałam, że kupno długów oznacza zmianę wierzyciela, a nie zmianę praw dłużnika na gorsze z automatu. Nowy wierzyciel nadal musi działać w granicach prawa.

Jeśli ktoś do Ciebie dzwoni, pytaj, na jakiej podstawie żąda zapłaty i komu dokładnie masz płacić. Nie przelewaj pieniędzy tylko dlatego, że ktoś twierdzi przez telefon, że „kupił dług”.

Jestem prawnikiem KONTRA DŁUG. W opisanej sytuacji zacząłbym od sprawdzenia, kto jest aktualnym wierzycielem, z jakiej umowy pochodzi roszczenie, jak wyliczono 12 800 zł i czy rzeczywiście doszło już do cesji, czy jedynie wystawiono ofertę sprzedaży. Sama obecność na giełdzie długów nie jest jeszcze dowodem, że wierzyciel się zmienił.

Jeżeli kwota jest kwestionowana, w piśmie do wierzyciela warto wprost zażądać rozliczenia należności. Równolegle można skierować do administratora serwisu żądanie dotyczące danych osobowych, wskazując dlaczego publikację uważasz za nieprawidłową. Zachowaj zrzuty ekranu i potwierdzenia wysłania.

Jak usunąć wpis z giełdy długów? Też pisałem formularzem kontaktowym i nie dostałem żadnej odpowiedzi. Czy wystarczy mail, czy trzeba listem poleconym?

Najważniejsze, żebyś miał dowód wysłania i treść żądania. Ja wysłałam jednocześnie do serwisu i do wierzyciela, bo nie chciałam sytuacji, w której każdy odsyła mnie do drugiego. Opisałam, który wpis chodzi, dlaczego się sprzeciwiam i załączyłam zrzut ekranu.

Brak odpowiedzi przez formularz nie oznacza, że trzeba odpuścić. W przypadku spraw związanych z danymi osobowymi dobrze jest sformułować formalne żądanie, a później, jeśli administrator nie reaguje, można skierować sprawę do UODO.

Ja bym uważał z pomysłem „wykupię dług za grosze”. To, że skup długów płaci wierzycielowi mniej niż nominalna kwota, nie oznacza, że Tobie wierzyciel zaoferuje tę samą cenę. Dla dłużnika bardziej realne może być wynegocjowanie ugody niż próba wejścia w rolę kupującego.

Czy mogę wykupić własny dług z giełdy? Teoretycznie brzmi to logicznie, ale praktycznie wierzyciel musi się na taką transakcję zgodzić. Nikt nie ma obowiązku sprzedać wierzytelności akurat dłużnikowi i po cenie widocznej dla firm zajmujących się handlem długami.

Jeśli masz środki na jednorazową wpłatę, zapytałabym raczej o ugodę i zamknięcie sprawy określoną kwotą. Wszystko na piśmie, łącznie z tym, co dzieje się z wpisami po wykonaniu ugody.

Warto też pamiętać, że sprzedaż długu po wyroku sądowym może być możliwa tak samo jak sprzedaż innej wierzytelności. Wyrok nie „przywiązuje” długu na zawsze do jednego wierzyciela. Jeżeli jednak ktoś twierdzi, że nabył wierzytelność, powinieneś wiedzieć, komu i na jakiej podstawie masz płacić.

U mnie wpis zniknął dopiero po tym, jak jasno zakwestionowałam wysokość należności i wysłałam dokumenty pokazujące moje wpłaty. Wcześniej zwykłe „proszę usunąć” nie dawało efektu. Dlatego Paweł, jeśli twierdzisz, że 12 800 zł się nie zgadza, opisz konkretnie dlaczego.

Spotkałem też określenia „krajowa giełda długów”, „darmowa giełda długów” czy „giełda dłużników”, ale nazwa marketingowa niewiele zmienia. Trzeba sprawdzić, kto prowadzi konkretny serwis, kto wystawił ofertę i jakie dane są pokazywane.

Nie zakładałbym też, że każdy wpis w wynikach wyszukiwarki oznacza aktualny dług. Stare podstrony potrafią jeszcze chwilę krążyć w indeksie wyszukiwarki.

Co zrobić jak bank sprzedał dług? Moim zdaniem najpierw ustalić, kto jest nowym wierzycielem i czy dostałeś wiarygodną informację o przelewie wierzytelności. Nie ma sensu płacić staremu wierzycielowi albo przypadkowej firmie bez upewnienia się, gdzie zobowiązanie faktycznie trafiło.

Dodam jeszcze, że sam handel długami i skupowanie długów prywatnych nie daje kupującemu uprawnień komornika. Windykator albo nabywca wierzytelności nie może sam zająć pensji, konta czy rzeczy. Egzekucja to odrębny etap i wymaga podstawy do działania przez komornika.

W temacie prywatności: jeśli serwis milczy, nie ograniczałabym się do kolejnych krótkich wiadomości „proszę usunąć”. Trzeba jasno napisać, że żądasz usunięcia danych lub wnosisz sprzeciw wobec ich przetwarzania, podać powody i zachować dowód doręczenia.

Administrator powinien odpowiedzieć na żądanie dotyczące danych bez zbędnej zwłoki, co do zasady w ciągu miesiąca. Gdy nie odpowiada, można złożyć skargę do Prezesa UODO.

A czy dłużnik może sprzedać swój dług? Czasem ludzie mylą pojęcia. Dłużnik nie „sprzedaje własnego długu” tak jak wierzyciel sprzedaje wierzytelność. To wierzyciel ma roszczenie i może nim rozporządzać. Dłużnik może natomiast negocjować spłatę, ugodę albo próbować uzgodnić wykup długu, jeśli druga strona się na to zgodzi.

W przypadku ugody dopilnowałabym trzech rzeczy: jaka dokładnie kwota kończy sprawę, do kiedy ma być zapłacona i co wierzyciel zrobi po zapłacie z informacjami publikowanymi na giełdzie. Nie opierałabym się na ustnym „spokojnie, potem usuniemy”.

Dopowiem jako prawnik KONTRA DŁUG: przed rozmową o wykupie długu albo ugodzie dobrze policzyć całe zadłużenie i zestawić je z dokumentami. Przy kilku zobowiązaniach często okazuje się, że ważniejsze od samego wpisu na giełdzie jest ustalenie kolejności spłat i tego, które roszczenia są już w windykacji, sądzie lub egzekucji.

W KONTRA DŁUG pomagamy online w całej Polsce w analizie długów i raportu BIK, negocjacjach oraz restrukturyzacji z wierzycielami, a także przygotowujemy dokumenty takie jak sprzeciw, zarzuty, skarga czy wniosek o upadłość konsumencką, które klient składa sam. Bezpłatną konsultację można zamówić na kontradlug.pl. Nie da się zagwarantować wyniku negocjacji ani usunięcia wpisu, ale można ocenić dokumenty i zaplanować konkretne kroki.

Jeśli ktoś szuka hasła „giełda długów net” czy „długi na sprzedaż”, to warto uważać na kopiowanie danych z jednej strony na drugą. Najpierw sprawdzaj źródło wpisu i datę. Ja znalazłem kiedyś wynik wyszukiwania, który prowadził do nieaktualnej podstrony, choć sprawa była już wcześniej zakończona.

Paweł, napisz jeszcze, czy dostałeś odpowiedź od serwisu. Przy takich sprawach największym błędem jest panika i wpłacenie czegokolwiek tylko po to, żeby „natychmiast zniknąć z internetu”. Najpierw ustal kwotę, wierzyciela i podstawę wpisu, a dopiero potem negocjuj.

Jeszcze jedno: sprzedaż długu komorniczego nie oznacza, że komornik „sprzedaje dług”. Jeżeli wierzytelność będąca już podstawą egzekucji zmienia właściciela, kwestie proceduralne trzeba uporządkować dokumentami. Dla dłużnika kluczowe jest, żeby wiedzieć, kto aktualnie dochodzi należności i czego dokładnie żąda.

Wracam po dłuższym czasie, bo może komuś się przyda. Zrobiłem zrzuty, wysłałem formalne pisma do serwisu i wierzyciela oraz zakwestionowałem wysokość kwoty. Ostatecznie dostałem rozliczenie i wyszło, że część moich wcześniejszych wpłat nie była uwzględniona tak, jak sądziłem. Po wymianie pism kwota została skorygowana, a publiczny wpis później przestał być widoczny.

Nie wykupiłem własnego długu. Zamiast tego uzgodniłem zwykłą spłatę w ratach i mam warunki na piśmie. Najważniejsze dla mnie było zrozumienie, że giełda długów nie oznacza od razu komornika ani tego, że „ktoś straszny” może robić, co chce. Dzięki wszystkim za spokojne wyjaśnienia.

Zobacz też: Mam długi i nie wiem od czego zacząć ich spłatę